Overbosch en de overstap naar stoom
De lokale bedrijfsgeschiedenis plaatst de vestiging van G.W. Overbosch rond 1888. Het bedrijf vierde in maart 1965 een 75-jarig bestaan, wat op circa 1890 als eigen gekozen startjaar wijst. Handelsregister en vergunningen moeten die kleine bronspanning nog oplossen.
Overbosch combineerde aanvankelijk waterkracht met een stoomketel. Later volgden een petroleummotor en in 1906 een tweede stoommachine. Het waterrad verdween vermoedelijk rond die tijd. Voor wassen en spoelen bleef het schone beekwater belangrijk.
De familie Eshuis en de modernisering
Na een korte eigenaarsperiode van de familie Tak kwam het bedrijf op 30 maart 1921 in handen van de familie Eshuis uit Almelo. De bedrijfsbeschrijving noemt ervaring bij Palthe. Wassen, verven en chemisch reinigen werden samen een regionale dienstverlening met bestelwagens en filialen.
Op 8 maart 1965 werd de gemoderniseerde wasserij feestelijk heropend. Het bewaarde materiaal toont nieuwe machines, de ontvangstruimte, wagens en het jubileum. De naam De Achterste Molen hoorde inmiddels bij een bedrijf dat veel verder reikte dan het erf.
Frits Eshuis: ondernemer en ideeënmaker
Frits Eshuis verbond de wasserij met sport, evenementen en dieren. De oprichtingsvergadering van SV Wissel vond in 1953 plaats in De Achterste Molen; Eshuis bleef tot 1968 secretaris. Toen de club geel-zwart koos, verfde de wasserij de witte shirts geel.
Knipsels noemen autoshows, de Hell-Drivers, een luchtballonactie en bloemententoonstellingen. De activiteiten ondersteunden afwisselend het bedrijf, de sportvereniging, het dorp en later het dierenpark. Ondernemerschap en het plaatselijke verenigingsleven grepen in elkaar.
Een KLM-helikopter op het grasveld
Een bewaarde uitnodiging verwelkomt passagiers namens De Achterste Molen en KLM-Noordzee aan boord van PH-NZA. De genoemde zaterdag 11 april past met de documentcontext bij 1970. Het toestel was een Sikorsky S-61N, een grote tweemotorige helikopter die doorgaans voor Noordzee-operaties werd ingezet.
Een krantenkop van 20 april 1971 beschrijft opnieuw rondvluchten in Wissel. De verzamelde stukken tonen daarmee minstens twee opeenvolgende vliegfeesten. Een volledig overzicht van alle edities ontbreekt; ook de exacte positie van het landingsveld is nog niet kadastraal ingetekend.
Rakhorst, sluiting en sanering
In 1980 nam J.J. “Ko” Rakhorst de chemische wasserij over. Het bedrijf sloot in 1996. Het gebruik van reinigingsmiddelen en oplosmiddelen liet een milieuerfenis na; de lokale geschiedschrijving en archiefinventarissen beschrijven langdurige zuivering.
Die saneringsgeschiedenis hoort bij de industriële locatie. Zij mag niet zonder afzonderlijk bewijs worden toegeschreven aan het monumentale boerderijgebouw.
Bewerkt uit de familie-uitgave De Achterste Molenhoeve, hoofdstukken 1–7 en de bijbehorende bronverwijzingen. Feiten, reconstructies en open onderzoeksvragen zijn onderscheiden.
Blader door het volledige boek · De lange tijdlijn